31 Tem 2017

BİR YAYLA KADINI...


Onu yıllar önce tanıdım. Yayladaki evimize çok yakındı evleri. İlk gördüğünüzde seversiniz sanırım. Güler yüzlü, hoşsohbet, çalışkan bir yayla kadını. O yıllarda "Teslime Yenge ne iş yapar?" diye sorsanız " Her işi ustalıkla yapar" derdim: Hayvanları otlatmaya götürür, süt sağar, yoğurt yapar, yemek yapar, 95 yaşındaki annesine bakar, saç üzerinde bazlama, börek, sıkma yapar, zamanı kalırsa çulfalık dokur, harikalar yaratırdı. Her derde deva-. mucizevi bir insandı.

Aradan yıllar geçti. Onun  çalışma temposu hiç azalmadı.
İnsanı şaşırtan, parmak ısırtan bir enerji ile hayatını sürdürdü. El tezgahında dokuduğu dokumalıklar kentte de alıcı buldu. Teslime Yenge usta öğreticilik de yaptı. Çok sipariş aldı, onları başarıyla tamamladı.

Evde oğlu, gelini ve kızı da Teslime Yenge ile birlikte hayatı paylaşıyorlardı. Ama asıl büyük yük bu güzel yürekli yayla kadınının üzerindeydi. Biz Güneyin sıcaklarında her yaz iki ay yaylaya çıktık. Her yaz sütümüzü, tereyağımızı onlardan aldık.

Bu yaz gene yaylada karşılaştık. Teslime Yenge yıllar sonra hayatı rölantiye almıştı. Beli artık hayatın yükünü kaldıramaz olmuştu. Elinde baston iki büklüm yürüyor ama gene dokuma yapıyor, evin yemeklerini pişiriyordu. Bilincinde en küçük bir zayıflama yoktu. Çevresinde yakın dost ve tanıdıklarının ziyaretlerini de ihmal etmiyordu.
O gün, yıllar önce eşini kaybetmiş bir akrabasının anma mevlüdündeydi. Çıkışta evine çaya davet etti. Evin avlusunda ziraat mühendisi torununun da yardımıyla çiçekler içinde bir oturma düzeni oluşturulmuş. Orada sohbet  edip çay içtik.

Aynı avlunun içinde iki farklı evde oğlu, gelini, torunu ve kızı  oturuyorlar. Bahçede üstü kapalı bir hayvan barınağı yapılmış.

Birkaç gün önce kızım uğrayıp dokumalardan almıştı. "Anne o kadar ustalıkla dokunmuş ki görmelisin." diyordu. "Bir de çaydanlık koleksiyonuna dikkat et" diye ekledi. Bu konuda Teslime Yenge "Eskiyenleri atmaya kıyamıyorum" diyor.
Evi tertemiz, düzenli. Annesinin ölümünden sonra tek başına yaşıyor. Ama yalnız değil.
Odasında can yoldaşı radyosu üstü güzelce örtülmüş olarak yerini almış. Değerini bilenlerden korumaya alınmış. Eski radyo bu evde olmaktan mutlu. Geçmişten sesler ve izler taşıyor.

Gelini Zeynep, Teslime Yengenin yıllardır yaptığı işleri büyük ölçüde üstlenmiş. Güler yüzlü, sevecen, çalışkan, hamarat bir yayla kadını o da. Eşi eski muhtar. Teslime Yenge, gelini için "Yıllardır ne o beni kırdı ne ben onu incittim" diyor.
Bedeni artık iki büklüm ama yüreği pırıl pırıl Teslime Yengenin."Üşenmek" sözcüğü onun sözlüğünde yok. O gün karnıyarık yapacakmış. Merdivenden inerken yardım teklif ediyorum. "Sağ ol , ben alışkınım " diyor. Israr etmiyorum.


Doğadaki otlarla, doğal yemlerle beslenen inek ve keçilerden yarın gene süt almaya geleceğiz. Bugün ayrılırken Teslime Yengenin hediye ettiği bir dokuma var elimde. Sabırla, emekle ilmek ilmek dokunmuş. Sanki iplerinde hayatın tüm renkleri var.
Ülkemizin güzel insanları da her yaştan adeta rengarenk. Tanıdıkça mutlu oluyor, coşkuyla doluyor insan.


42 yorum:

  1. Böyle insanları tanımak beni her zaman mutlu etmiştir.Siz de çok şanslısınız.:)

    YanıtlaSil
  2. Anadolu insanının yüreği öyle sıcak ki kimseye yabancı gözüyle bakmıyor. Belki de bu nedenle yıllarca büyük aileler bir arada kalmayı başarmış Anadolu'da. İlmek ilmek desenlerin göz nurunu, yayla insanın sıcaklığını, Gülhatmi ile yansıtmışsınız. İçten satırlarınız için teşekkürler. Sevgilerimle...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Sıcacık yorumunuz ne güzel Sevgili Mukaddes. Çok teşekkür ederim. Anadolu insanı gerçekten öyle. Saf ve temiz, iyi niyetli.

      Sil
  3. Aynı şekilde düşünüyorum. Onlardan öğreneceğimiz öyle çok şey var ki.
    Sevgiler,..

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Sevgili Ebem kuşağı, yorumların sırası değişmiş.""Aynı şekilde düşünüyorum." diye başlayan cevaptı.

      Sil
  4. İşleyen demir ışıldar sözünün canlı bir örneği:)ne güzel, Allah hepimize böyle yaşlılık nasip etsin. Elden ayaktan düşürmesin.
    Sevgiler...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. O güzel Atasözü çok uygun düşüyor gerçekten. Hala da çalışmaya devam ediyor.
      Sevgiler.

      Sil
  5. Ne saygı duyarım böyle insanlara. Hele de kadın olanlarına. Çalışan, üreten. Dokuyan da hem. Dokumalara hep düşkünlüğüm oldu. Gittiğim her yerden ille oranın dokumalarına bakınırım. Bulursam da alırım. Beypazarı, Karadeniz Ereğlisi, Safranbolu, Gerede, Rize, Denizli mesela.

    Onu tanımayı çok isterdim. Sayenizde tanımış oldum. Fotoğraf karelerine bayıldım.

    Telime Yenge'ye çok selamlar. Size çok sevgiler :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Farklı bir insan gerçekten. Dokumaları ben de çok seviyorum.El sanatları ile ilgili her çalışmaya hayranlık duyuyorum.
      Çok teşekkür ederim.
      Selamınızı ileteceğim.
      Çok sevgiler.

      Sil
  6. Sıcacık, çalışkan, fedakar, cefakar Anadolu kadını... Siz de ne güzel anlatmışsınız. Teşekkürler...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çok teşekkür ederim. Her şeyi planlı.Zamanı en ekonomik biçimde kullanmak zorunda.Çilekeş Anadolu kadını.
      Çok seviyorum o çalışkan hallerini.
      Sevgiler.

      Sil
  7. Memleketimizin güzel insanları..

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. O güzel insanlar keşke çoğalsalar, takdir edilseler, farklılıkları bilinse.

      Sil
  8. Ne güzel insanlar, hayranım böyle çalışkan, becerikli kadınlara :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Ve o koşullarda... Hayatları hep mücadele ile gećmiş gene de şikayetçi değiller.

      Sil
  9. Kaleminize sağlık. Güzel ülkemin güzel insanları...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Çok teşekkür ederim.Onlarla karşılaşmak, konuşmak beni de çok mutlu ediyor. O güzellikleri sürdürebilsek keşke.

      Sil
  10. Yürek hızlı çarptı okudukça ,müthiş bir hayat hikayesi ve çok sevdiğim insanlardan birinin hikayesi...Çok teşekkürler Makbule Hanımcığım tanıştırdığınız için ;çok selam ,sevgi ve saygı gönderiyorum.Mutfağı ne hoş ,dokumaları harika.Attila İlhan 'ın bir sözü geldi aklıma"Anadolu kadınının mayası sağlamdır"Selam ve sevgiler.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Ne güzel, sıcacık bir yorum.Attila İlhan ne güzel söylemiş. Anadolu kadınının mayası sağlam gerçekten.Çok yönlü tanıdıkça daha çok saygı duyuyor insan.
      Selam sevgiler.

      Sil
  11. ne güzel yaaa. şanslısınız yaaa. ben hiç yayla görmedim mesela :)

    YanıtlaSil
  12. Yaylaların çok güzel yanları var tabii.Ama yaşam pek de kolay geçmiyor. İnternet her zaman verimli çalışmıyor. Sağlıklı bir yaşam var tabii.

    YanıtlaSil
  13. Ben de birkaç yıldır tanıdım yayla kadınlarını. Devamlı çalışırlar. Yorulmak nedir bilmezler ama yaşlılıkları iki büklümdür, ellerinde baston öne eğildikçe eğilir iki büklüm olurlar. Yıllarca kestane, zeytin, pamuk, sebze, meyve toplamanın izi kalır bedenlerinde.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yorumunuzla yazıyı tamamlamışsınız. Çok teşekkür ederim.Öyle bir çalışma temposu bedende yılların izlerini oluşturuyor. İklimsel etkilerle kemik erimesi oluşuyor.
      Hayvan otlatma,meyve sebze toplama, doğayla mücadele günlük olağan işlerden.

      Sil
  14. Biz metropolde azıcık iş yapsak yoruluyoruz.Bu insanlar çok çalışkan.Seviyorum böyle insanları,emekçi insanlar :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Büyük kentlerin karmaşasında da daha çok yoruluyor insanlar. Burada yaşam daha sakin. Ama haklısınız bu insanlarımız çok küçük yaşta sorumluluk almak zorunda kalmışlar.

      Sil
  15. Çalışkan insan bedenen ve ruhen iyilik içinde oluyor. Bu iyilik hali hem kendisine hem de çevresine fayda ve huzur sağlıyor.....
    Üşengeç insanlar ise hep birilerini suçlarlar kendi huzursuzlukları için.
    Annemin de böyle bir komşusu var, ben de onu yazmıştım.
    Böyle çalışkan, bilge ve güçlü kadınların sayısının artması dileğiyle....

    YanıtlaSil
  16. Düşüncenize aynen katılıyorum. Pozitif enerji yayan insanlar böylesi insanlar.Ve bu insanlar çevrelerini her yönden güzelleştirip kalkındırıyorlar.

    YanıtlaSil
  17. Makbule hocam, yaylanın rengarenk atmosferini bize Teslime ninemizle yaşattığınız için öncelikle teşekkür ederim. Yaşamdan ve insanlıktan uzaklarda adeta insanlığa ders verir nitelikte günden güne yok olan duygularımızı anlatıyor. Teslime ninenin, gelini ile yaşamış olduğu iletişim aslında her şeyi daha net açıklıyor. Ne Teslime nine kırmış gelinine nede gelini Teslime nineye. Size el vermeden merdivenlere meydan okuyuşu sanırım buradan geliyor. Yaşamın yükü beline ne kadar yüklense de huzurun ve mutluluğun adresinde birlikte bir aile olarak yaşanması engel olmamış yaylanın çilekiş dünyasına.
    Saygılarımla.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Kutlarım Abdullah, dikkatli bir okuyucu olarak ne güzel sonuçlar çıkarıp yorumlamışsın. Gerçekten yüreği güzel insanlar yakınlarıyla, çevreleriyle de güzel iletişim kuruyorlar.
      Düşüncelerine katılıyorum. Güzel ve anlamlı yorumuna çok teşekkür ederim.
      Esenlikler dilerim.

      Sil
  18. Maşallah Teslime yenğeye,ellerini öpüp sıkı sıkı sarılmak istedim okurken...Hayatını üretmek üzerine kurmuş insanlar,en bunaldığım anlarda bana ilham olur her zaman.Kısa öykü tadında anlatımınız da insaı alıp götürüyor Makbule hanımcığım,sizin de üreten elleriniz,zihniniz dert görmesin 😀

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Gerçekten eli öpülesi inanlar bunlar. Hep üretiyorlar, çalışıyorlar, katkı sağlıyorlar. Ama siz de onlardan birisiniz.
      Çok teşekkür ederim.
      Sevgiler.

      Sil
  19. Ne güzel insanlar var. Şehir unutturdu bu güzel insanların varlığını.. Komşularımızı bile tanımaktan uzaklaştık. Sıcacık bir anlatım... Kaleminize sağlık... Sevgiler...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Haklısınız şehirde onlardan uzaktayım veya tanımıyoruz.Büyük şehrin kalabalığında bizler de kaybolduk.
      Çok teşekkürler.
      Sevgiler...

      Sil
  20. her konuda ilham veriyor insana böyle güzel öyküler :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Hayatın içinden insan manzaraları...
      Çok teşekkür ederim.
      Sevgiler...

      Sil
  21. Teslime teyze, üretken ve çok çalışkan, kendi kendine yetinebilen, örnek alınası bir Anadolu kadını. Modern hayatlar ileri teknoloji ile yaşamları daha konforlu hale getirirken, diğer yandan insanları hem bireyselleştirdi hem de biraz tembelleştirdi. Paylaşımdan uzak daha egoist insan modelleri çoğaldı. Oysa Anadolumuzda halâ böylesine güzel yürekli insanlarımız var. Çok iyi bir gözlem ve içten bir anlatım..Kaleminize, yüreğinize sağlık Makbule Öğretmenim.. Sevgilerle...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yazım yorumunuzla değer kazanmış, bütünleşmiş. Artık ölmeye yüz tutan her türlü el sanatları bende hayranlık uyandırıyor. Onları yapan insanlara da saygı duyuyorum.
      Teslime Teyze de küçücük bir dokuma tezgahında harikalar yaratıyor.
      Güzel ve anlamlı yorumunuza çok teşekkür ederim.
      Selam sevgiler...

      Sil
  22. Yaylalar her ne kadar serin olsa da oralarda yaaşayan insanların özü hiç değişmez, sımsıcak kalır yerlerinde hep; isteseler de değişemezler zaten doğa izin vermez, küser.
    Ben de severim söz konusu insanları, saflıkları alabildiğine berrak ve insanın içini ısıtır yaklaşımları, güven verir uzaktan bile. :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bu konuda ben de aynı şekilde düşünüyorum. Saflıkları durulukları kolay kolay bozulmuyor.Eşim bir yayla köyünde
      doğmuş.Her yaz iki ay yaylada oluyoruz. Mutluluk satın almak gibi diyorum.
      Esenlikler dilerim.

      Sil
  23. Ne güzel bir yaşam hikayesi her satırında kendime pay çıkarabildim , çalışmak mücadele etmek yılmadan ... Yayla evinde ben de kalmıştım apayrı bir dünya hatırladıkça o günlere dönmek isterim .. Çaydanlık koleksiyonu da oldukça ilgimi çekti sanırım ben de ziyaret etmiş olsaydım Teslime Teyzeyi fotoğraflarım bitmek bilmezdi :) Güzel emektar insanlarımız iyi ki varlar ve siz iyi ki varsınız bizlerle paylaşıyorsunuz..
    Sevgilerimle...

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Zorluklarla,mücadeleyle geçen hayatlar bunlar sevgili Ceren. Çocukları seven insanlar yaşlıları da seviyorlar.
      Teşekkürler yorumun için.
      Sevgiler...

      Sil
    2. Yorumlarınla ne kadar iyi bir okuyucu olduğunu her zaman kanıtlıyor Sevgili Ceren.
      Bu insanlara nasıl da ihtiyacımız var
      Teşekkürler güzel yorumuna.
      Sevgiler...

      Sil